Endometriozis

Endometriozis, rahim iç tabakasına benzeyen dokunun rahim dışında, en sık yumurtalıklarda, tüplerde, rahmin çevresinde ve bağırsak yüzeyinde yerleşmesidir. Bu doku iltihaplanmaya ve yapışıklıklara yol açarak ağrıya ve gebe kalmada zorluğa neden olabilir.

Belirtiler

  • Yıllar içinde artan, şiddetli adet sancısı
  • Adet dışında da devam eden kasık ağrısı
  • Cinsel ilişki sırasında veya sonrasında ağrı
  • Adet döneminde ağrılı dışkılama veya idrara çıkma
  • Gebe kalmada zorluk

Şikâyetlerin şiddeti her zaman hastalığın yaygınlığıyla uyumlu değildir. Endometriozise bağlı ağrı “normal adet ağrısı” diye geçiştirilmemelidir; etkili tedaviler vardır.

Tanı

Muayene ve ultrason, özellikle çikolata kistlerini göstermede yardımcıdır; derin yerleşimli hastalıkta MR kullanılabilir. Kesin tanı laparoskopide görülüp biyopsiyle doğrulanarak konur. Şikâyetler tipikse, ameliyat öncesinde ilaç tedavisi denenmesi de makul bir yaklaşımdır.

İlaç tedavileri

İlaçlar endometriozisi ortadan kaldırmaz ancak ağrıyı önemli ölçüde azaltabilir: ağrı kesiciler (NSAİİ), kesintisiz kullanılan doğum kontrol hapları, progestinler, hormonlu rahim içi araç ve GnRH analogları. Bir ilaç 1–3 ay içinde yeterli olmazsa başka bir tedaviye veya cerrahiye geçilir.

Laparoskopik endometriozis cerrahisi

Cerrahi şu durumlarda önerilir: ilaçlara rağmen süren ağrı, büyük ya da büyüyen çikolata kisti, organlara (bağırsak, mesane, üreter) yayılan derin endometriozis ve endometriozise bağlı kısırlık.

Ameliyat laparoskopik yöntemle yapılır; amaç endometriozis odaklarını ve yapışıklıkları çıkarırken yumurtalık dokusunu ve organ fonksiyonlarını korumaktır. Hastaların çoğunda ameliyat sonrası ağrı belirgin şekilde azalır. Hastalık tekrarlayabildiği için ameliyat sonrası hormonal tedaviyle devam edilmesi sıklıkla önerilir.

Çocuk istemi olmayan ve diğer tedavilere rağmen ağır şikâyetleri süren kadınlarda histerektomi de seçenekler arasındadır.

Sık sorulan sorular

Endometriozis kısırlık yapar mı?

Gebe kalmayı zorlaştırabilir ancak endometriozisi olan kadınların önemli bir kısmı doğal yolla ya da tedaviyle gebe kalır. Cerrahi, aşılama ve tüp bebek seçenekleri duruma göre değerlendirilir.

Endometriozis kansere dönüşür mü?

Endometriozis iyi huylu bir hastalıktır. Çikolata kisti olan kadınlarda bazı yumurtalık kanseri türlerinin riski hafifçe artmış olsa da mutlak risk düşüktür.

Gebelik endometriozisi iyileştirir mi?

Gebelik süresince ve sonrasında şikâyetler sıklıkla azalır; ancak hastalık kalıcı olarak geçmeyebilir.

Muayene için randevu

Prof. Dr. Derya Sivri Aydın, Medical Park Bahçelievler Hastanesi'nde hasta kabul etmektedir.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; size uygun tanı ve tedavi muayene sonrasında belirlenir. Son güncelleme: Ekim 2026.