HPV ve kolposkopi

HPV nedir?

İnsan papilloma virüsü (HPV), cinsel temasla bulaşan ve cinsel olarak aktif kişilerin çoğunun hayatının bir döneminde karşılaştığı bir virüstür. Yüzden fazla tipi vardır: düşük riskli tipler genital siğillere yol açabilirken, 16 ve 18 başta olmak üzere yüksek riskli tipler rahim ağzı kanserinin başlıca nedenidir.

Enfeksiyon çoğu zaman hiçbir belirti vermez ve bağışıklık sistemi tarafından genellikle bir iki yıl içinde temizlenir. Asıl önemli olan, virüsün uzun süre kalıcı olduğu durumlardır.

Rahim ağzı kanseri taraması

Smear (Pap) testi rahim ağzındaki hücre değişikliklerini, HPV testi ise virüsün varlığını gösterir. Ülkemizdeki ulusal tarama programında 30–65 yaş arası kadınlara beş yılda bir HPV testi önerilmektedir. Kişisel risk durumunuza göre hekiminiz farklı bir tarama aralığı önerebilir.

Şikâyeti olmayan kadınlarda yapılan bu testler tarama olarak adlandırılır. Şikâyet varlığında ya da daha önce bilinen anormal bir tarama sonucu olduğunda yapılan incelemeler ise tarama değil, tanısal inceleme olarak kabul edilir. Kolposkopi bu tanısal değerlendirmenin bir parçasıdır.

Sonucum anormal çıktı, ne olacak?

Sonuç raporunda ASCUS, LSIL, HSIL gibi ifadeler ya da HPV 16/18 pozitifliği görebilirsiniz. Bu sonuçların büyük çoğunluğu kanser anlamına gelmez; rahim ağzının daha yakından incelenmesi gerektiğini gösterir. Bu inceleme çoğunlukla kolposkopi ile yapılır.

Kolposkopi nasıl yapılır?

Kolposkopi, rahim ağzının büyüteçli bir mikroskopla incelenmesidir. Jinekolojik muayene pozisyonunda yapılır; rahim ağzına sulandırılmış asetik asit (ve gerekirse iyotlu bir solüsyon) sürülerek şüpheli alanlar görünür hale getirilir. Gerekirse bu alanlardan küçük biyopsiler alınır.

İşlem genellikle 10–20 dakika sürer ve ağrı hissetmemeniz için kısa süreli sedasyon altında yapılır. Adet kanamasının olmadığı bir gün planlanması önerilir.

Kanser öncesi değişikliklerin tedavisi

Tedavi sonrasında HPV ve smear testleriyle belirli aralıklarla takip yapılır.

Korunma

• HPV aşısı, kanser yapan tiplerin büyük kısmına karşı koruma sağlar.
• Aşı olmuş olsanız bile düzenli taramaya devam etmeniz gerekir.
• Prezervatif kısmi koruma sağlar; sigarayı bırakmak virüsün temizlenmesine yardımcı olur.